A Esgrima Antiga (H.E.M.A.)

svea8A Esgrima Antiga, tamén chamada Esgrima Histórica ou mundialmente coñecida como H.E.M.A (siglas en inglés de Historical European Martial Arts), denomínase á Arte Marcial que se realiza co manexo real das armas históricas en occidente, tanto na práctica así como na divulgación desta. Hoxe en día, esta arte marcial practícase con armas negras (romas e sen fío) e as proteccións adecuadas.

OLYMPUS DIXITAL CAMERA

Podemos acoutar a esgrima histórica a través dos textos que se conservan hoxe en día que van desde principios do s. XIV ata finais do s. XIX, onde a popularidade das armas de fogo e a prohibición dos duelos renegaron ás nosas armas meros utensilios ornamentais ou deportivos, xurdindo así a Esgrima Deportiva ou Olímpica (finais do s. XIX).

Desde mediados dos anos 70, emerxen persoas en toda Europa tentando recuperar a tradición escrita mediante tratados de época para levala á práctica; pero non é ata mediados dos anos 90 (co impulso que supuxo Internet) cando se empeza a estender rapidamente a divulgación da esgrima antiga por toda Europa e América.

A finais dos anos 90 e durante a primeira década do novo milenio, xorden en España diversas asociacións, das cales destaca, a Asociación Española de Esgrima Antiga (A.E.E.A.).

En Galicia tivemos que esperar ata principios do 2007 cando se instituyen as 2 primeiras asociacións; a S.V.E.A. en Vigo e a A.G.E.A. na Coruña. Os anos seguintes nacen 6 salas máis, facendo ?dá nosa terra? un dos territorios máis ricos, a día de hoxe, nesta arte marcial.

C-Primeiro-parrafo

Tradición

Aínda que a esgrima antiga abarca un período inmenso da historia, podemos dicir que non é ata principios do s. XIV, cando nos atopamos co primeiro tratado (manual) de esgrima occidental (M.S. I.33), xa que anteriormente o seu legado foi por tradición oral. Grazas a este tipo de tratados podemos comprender hoxe en día como loitaban naquela época, interpretando e estudando os seus coñecementos.

2

A través do século XIV, a evolución da espada fixo que pasase a ser empuñada por ambas as mans e aumentando de dimensións, chegando á denominada Espada Longa (?Espada de Man e Media ou Espada Bastarda? en España). Sendo o seu primeiro impulsor o mestre alemán Johannes Liechtenauer e os seus sucesores de mediados do XIV e XV (tanto alemáns como italianos), realizando tratados ilustrados non só da espada longa, senón de multitude de armas de combate.

3

Unha vez no Renacemento (s. XV e XVI), a espada longa segue, pero van xurdindo espadas con follas máis curtas e finas e con proteccións para a man, esta chamaríase Espada de Punta e Corte.

4

Xa a finais do século XV, a espada segue evolucionando cara a unha esgrima menos contundente e máis de estocada. É por iso, que nos atopamos no s. XVI multitude con mestres (abrigo italianos) que incorporan a Daga como complemento da espada, creando unha esgrima innovadora e popular tanto en España como en Italia. Este tipo de espada é a chamada en España, Espada Ropera (Rapier en Inglés), debido a uso coa roupa civil. De folla longa e fina, protexendo a man con lazos ou unha cunca metálica, predominaría en toda Europa no x. XVI e abrigo no s. XVII.

6

Aos poucos esta esgrima Común ou Vulgar como a denominaría o mestre Carranza, separaríase en 2 escolas; esgrima Común/Vulgar en España e na península itálica, a esgrima ?Italiana?.

5

Ao final do s. XVI, o mestre español Jerónimo Sánchez de Carranza, xa tiña as bases da segunda escola de esgrima en España, a chamada Verdadeira Destreza. Esta forma de ver a esgrima, baséase en aplicar grandes doses das matemáticas e a xeometría á forma de loitar; entroncando coa esgrima Vulgar, que seguía principios máis intuitivos e menos técnicos.

7-8

Con todo, o maior impulso da Verdadeira Destreza, veu da man do sarxento maior Luís Pacheco de Narváez, quen cos seus tratados estendeu o uso desta e difamó tanto a Vulgar como a italiana. Suponse que a mediados do s. XVII, desaparece a esgrima Vulgar, debido á pouca divulgación escrita, quedando así só a Verdadeira destreza como única escola española.

10

Xa desde os séculos XVIII ao s. XIX, a gran cantidade de armas de fogo e o fácil manexo destas, acabarían aos poucos co legado da esgrima como arte marcial e pasaría a converterse en Esgrima Clásica e logo en Esgrima Deportiva.

9